واژه‌نامهٔ اصطلاحات رژیم و کاهش وزن
اصطلاح‌ها به ترتیب الفبای فارسی.
این واژه‌نامه اصطلاح‌های پرتکرار مطالب به‌دایت را به زبان ساده توضیح می‌دهد. برای شروع، راهنمای کاهش وزن اصولی را بخوانید؛ روش انتخاب منابع در سیاست تحریریه و حدود کاربرد این توضیح‌ها در سلب مسئولیت آمده است.
اگر اصطلاحی را در این فهرست پیدا نکردید یا توضیحی برایتان نامفهوم بود، از صفحهٔ تماس به ما خبر دهید تا آن را اضافه یا روشن‌تر کنیم. توضیح کامل‌تر هر مفهوم در مقاله‌های مرتبط آمده است؛ برای نمونه، دربارهٔ متابولیسم پایه و کل انرژی مصرفی در ماشین‌حساب کالری، دربارهٔ کتوز در راهنمای رژیم کتوژنیک و دربارهٔ استپ وزنی در راهنمای استپ وزنی بیشتر بخوانید.
- استپ وزنی
- دوره‌ای که با وجود ادامهٔ رژیم، وزن برای چند هفته تقریباً ثابت می‌ماند؛ معمولاً به دلیل کاهش مصرف انرژی بدن هم‌زمان با لاغری و سست شدن پایبندی.
- پنجرهٔ غذایی
- ساعت‌هایی از روز که در رژیم محدودیت زمانی خوردن، غذا خوردن در آن مجاز است.
- تثبیت وزن
- مرحله‌ای که هدف دیگر کاهش وزن نیست، بلکه نگه داشتن وزن جدید با برابر کردن کالری دریافتی و مصرفی است.
- چربی احشایی
- چربی ذخیره‌شده در اطراف اندام‌های داخلی شکم که با خطر بیماری‌های متابولیک ارتباط بیشتری دارد و دور کمر نشانهٔ تقریبی آن است.
- روزه‌داری متناوب (فستینگ)
- الگوی غذایی که در آن دوره‌های نخوردن و خوردن به‌طور منظم تکرار می‌شوند، مثل خوردن در یک پنجرهٔ چندساعته در روز.
- سیری
- احساس پر بودن بعد از غذا که فاصلهٔ وعدهٔ بعدی را تعیین می‌کند؛ پروتئین، فیبر و حجم غذا در آن نقش دارند.
- شاخص تودهٔ بدنی (BMI)
- وزن به کیلوگرم تقسیم بر مجذور قد به متر؛ معیاری ساده برای غربالگری وزن بزرگسالان که ترکیب بدن را نمی‌سنجد.
- شاخص گلیسمی
- معیاری که نشان می‌دهد یک غذای کربوهیدرات‌دار نسبت به غذای مرجع با چه سرعتی قند خون را بالا می‌برد.
- فیبر غذایی
- بخشی از غذاهای گیاهی که بدن هضمش نمی‌کند و به سیری، کار روده و کنترل قند خون کمک می‌کند.
- کارآزمایی بالینی تصادفی
- مطالعه‌ای که شرکت‌کنندگان را به‌تصادف در گروه‌های مختلف قرار می‌دهد تا اثر یک روش را با گروه مقایسه بسنجد؛ قوی‌ترین نوع مطالعهٔ منفرد.
- کتوز
- حالتی که بدن به دلیل کمبود کربوهیدرات، بخشی از انرژی را از اجسام کتونی ساخته‌شده از چربی تأمین می‌کند؛ پایهٔ رژیم کتوژنیک.
- کسری کالری
- وقتی انرژی دریافتی از غذا کمتر از انرژی مصرفی بدن باشد؛ پایهٔ مشترک همهٔ روش‌های کاهش وزن.
- کل انرژی مصرفی روزانه (TDEE)
- مجموع کالری که بدن در یک شبانه‌روز مصرف می‌کند: متابولیسم پایه به‌علاوهٔ فعالیت بدنی و هضم غذا.
- متابولیسم پایه (BMR)
- انرژی لازم برای کارهای حیاتی بدن در حال استراحت کامل؛ بزرگ‌ترین بخش مصرف انرژی روزانه.
- متابولیسم تطبیقی
- کاهش مصرف انرژی بدن در پاسخ به رژیم که گاهی کمی بیشتر از مقداری است که از کم شدن وزن انتظار می‌رود.
- مرور نظام‌مند و فراتحلیل
- پژوهشی که همهٔ مطالعه‌های مرتبط با یک پرسش را با روشی از پیش تعیین‌شده جمع و بررسی می‌کند و در فراتحلیل، نتیجه‌هایشان را به‌صورت آماری ترکیب می‌کند.